تریبون کسب و کار های امروز ، فناوری های فردا
پنجشنبه - ۱۵ خرداد ۱۳۹۹
    English  | فارسی

 

         

از تاب‌آوری تا نوآوری

از تاب‌آوری تا نوآوری
محمد مراد بیات*

سرمقاله شماره نوروزی (97 و 98)‌ ماهنامه بانکداری الکترونیک، به قلم *مدیر عامل مرکز فابا و عضو شورای سیاستگذاری این نشریه نوشته شده است. متن سرمقاله را در ادامه می‌خوانید. 
 
سال 1398 سال پرحادثه و سختی بود، تداوم و تشدید تحریم‌ها، بلایای طبیعی، حوادث گوناگون اجتماعی و سیاسی، شیوع ویروس کرونا، سالی پر از خطرات و مخاطرات را برجای گذاشت. پیش‌بینی می‌شود سال 1399 کم‌حادثه‌تر و کم خطرتر از سالی که گذشت، نخواهد بود. سالی که با اپیدمی ویروس کرونا، تعطیلی کسب‌وکارها و مطالبات معوق بانک‌ها آغاز می‌شود، تشدید تحریم‌ها را شاهد خواهد بود و تنگناهای اقتصادی را با همه وجود تجربه خواهد کرد. نه جیبی پر از پترودلارها خواهد داشت و نه امیدی به گشایش‌های بین‌المللی. حتی اگر سال 99 اتفاقات مثبتی هم رخ دهد، اما نبایستی بنا را بر احتمالات گذاشت. آنچه قطعی است، سختی‌ها و تهدیدهای پیش‌روست که البته می‌تواند فرصت‌هایی تاریخی را نیز رقم بزند.
 
در این میان صنایع مالی، بانکی و فعالان فناوری‌های نوین بسیار آسیب‌پذیر و در عین حال اثرگذار هستند. هم ناچارند ضربه‌های شدیدی را تحمل کنند و هم می‌بایستی با تکیه بر فناوری، راهی را برای برون رفت از مشکلات بیابند. به بیان دیگر در جاده‌ای در حال حرکتند که از سویی با ریزش بهمن مواجه‌اند و از دیگر سو انتظار می‌رود سرنشینان خود را به مقصد برسانند. براین اساس به دو استراتژی خردمندانه سخت محتاج‌اند. راهبردی که قدرت تاب‌آوری آنان را در میان حوادث بالا ببرد و رویکردی نوآورانه که راه عبور از چالش‌ها را هموار سازد. از سویی نیک می‌دانیم در جامعه‌ای که ده‌ها سال با پترودلارها گذران کرده، تمام تاروپود خود را بر اقتصاد نفتی بنا نهاده، اقتصاد را بانک‌محور ساخته و ده‌ها حاشیه نامیمون و ناسالم را رقم زده است، اتخاذ چنین راهبرد و رویکردی، کاری سترگ و مدیریتی توانمند و هوشمند را طلب می‌کند. تنگدستی حاصل از به فروش نرفتن نفت، قرنطینه شدن ناشی از تحریم‌ها و لَخت و کم‌تحرک شدن سیستم‌ها در روزگار اقتصاد نفتی، اکنون می‌ّبایستی به سازمانی خودساخته، چابک، مقاوم و نوآور تبدیل شود و اگر این تغییر را نپذیرد، به همان بلایی مبتلا می‌َشود که ریه‌های بسیاری از شهروندان در اثر ویروس کرونا.
 
شهروندانی از ویروس کرونا در امان مانده و می‌مانند که قدرت تاب‌آوری بدن خود را با ورزش، تغذیه، بهداشت و امید بالا ببرند و به‌جای رفتارهای پرریسک سنتی و حضور در مجامع مختلف، نوآورانه و با بهره‌گیری از فناوری‌های جدید، مسائل خود را پیگیری کنند و روابط اجتماعی خود را پایدار نگه دارند.
 
صنایع مالی، بانکی و پرداخت نیز باید دقیقا به همین شیوه عمل کنند. آنها در درجه نخست، باید قدرت تاب‌آوری خود را با تدابیر و راهکارهای مناسب افزایش دهند و نوآورانه‌ راهی را بیابند که بتوانند خدمات خود را بر پایه فناوری‌های جدید، تداوم و گسترش دهند. خوشبختانه در طول این سال‌های سخت، کم و بیش اقدامات تاب‌آورانه و نوآورانه‌ای شکل گرفته است، اما لختی ناشی از سیستم تنبل اقتصاد نفتی و رانت‌های حاشیه‌ای، هنوز بر صنعت بانکداری و پرداخت، سایه افکنده و نتواسته است سازگاری سازمانی آنان را با شرایط فعلی مهیا سازد و اقدامات تاب‌آورانه و نوآورانه پراکنده در عرصه فناوری‌های نوین نیز  آدمی را به یاد جنگ‌های چریکی می‌اندازد، اما یک اقتصاد مقاوم و پویا حتما به استراتژی فراگیری نیاز دارد که همه جانبه‌نگر، منطبق با شرایط فعلی، برخوردار از اجماع لازم و معطوف به منافع ملی باشد.  درست است تهدید خطرات و تحریم‌ها، سختی‌های بی‌شماری را رقم زده، ولی در دل این تهدیدها، فرصت‌هایی نهفته است که باید به سرعت آنها را صید کرد. تاخیر در این عرصه،  غلتیدن در کلاف سردرگمی است که فقط اندک انرژی‌های باقیمانده را تلف می‌کند و صد البته درک فرصت‌ها می‌تواند نقطه عطف تاریخی را رقم بزند.
 
همه در این مهم مسئولیم، اما چنین اقدامی بیش از همه برعهده مراکز علمی و پژوهشی وابسته به نهادهای مالی، بانکی و اقتصادی کشور است که می‌ّبایستی با بهره‌گیری از ظرفیت نیروهای متخصص، درد آشنا و مشرف بر فناوری‌های مالی و منزه از رانت‌جویی، عهده‌دار چنین مسئولیت خطیری باشند. اتاق فکری که تهدیدها را شناسایی، فرصت‌ها را درک و از هرگونه «شوآفی» برحذر باشد.
 
توسعه‌یافتگی کشورهای پیشرو، اصولا مدیون وجود چنین مراکز کم‌حرف، نکته‌سنج و پرعملی است. بدون شک بخشی از بلاتکلیفی و سردرگمی مدیران اجرایی و فعالان این حوزه در کشور ما نیز، ناشی از عدم درک مسئولیت چنین مراکز پرخرج و نام‌آشنایی است.
 
به اعتقاد ما، ظرفیت‌‌های بزرگ ایران در این سال‌های سخت، قدرت آن را دارد تا راهبردهای تاب‌آوری و نوآوری را رقم بزند، مشروط بر اینکه هر فرد و مجموعه‌ای به مسئولیت ملی و تاریخی خود واقف و در برابر آن پاسخگو باشد و کارنامه‌اش مشحون باشد از راهی که می‌یابد یا راهی که می‌سازد.
 
برهمین اساس، مرکز فابا شماره نوروزی مجله بانکداری الکترونیک را به چنین مهمی اختصاص داده است تا در قالب مقالات، گفتگوها و نظرات، کارنامه و برنامه فعالان فناوری‌های مالی را منتشر و همگان را به حبل‌المتین «راهبرد تاب‌آوری و نوآوری» فراخواند. بخوبی می‌دانیم کوه مشکلات در مقابل خردمندی و اراده هموار می‌گردد.
 
بقول صائب تبریزی:
 
در سد سکندر بتوان رخنه فکندن
گر داعیه همت مردانه زند موج
 
 
 
 
 
 
 

0 دیدگاه:

captcha
انصراف از پاسخ دادن

طراحی و پشتیبانی : گروه دوران      
 
نقل مطالب با ذکر منبع بلا مانع است.
Copyright © 2011 fabanews, All rights reserved